Kategori: Makale

Hayatın karmaşasında bazen durup “Ben kime kul oluyorum?” diye sormak gerekir. İşte tevhid, insanın bu soruya verdiği cevabın en net halidir. Tevhid demek, Allah’tan başkasına kulluk etmemek ve O’na hiçbir şeyi ortak koşmamaktır. Kur’an bunu şöyle ifade eder: “De ki: Ey Kitap Ehli, bizimle sizin aranızda müşterek bir kelimeye gelin. Allah’tan başkasına kulluk etmeyelim, O’na hiçbir şeyi ortak koşmayalım ve Allah’ı bırakıp bir kısmımız bir kısmımızı Rabbbler edinmeyelim” (Al-i İmran, 64).

Konumda mı, Takvada mı?

İnsan yeryüzünde gözünü açtığı andan itibaren bir konumun içine doğar. Kimi erkek olur, kimi kadın. Kimi zengin bir evde büyür, kimi yokluk içinde. Kimi güçlü bir bedene sahiptir, kimi zayıf. Kimi bir devletin başında olur, kimi bir fabrikanın işçisi. Fakat Kur’an’ın insanlara öğretmek istediği temel mesele şudur: Allah katında değer, konumdan değil, takvadan doğar.

İnsan, yaratılıştan gelen bir yönelimle doğrudur ve yanlışın farkına varabilir. Buna İbrahim Hanif fıtratı denir. Fıtrat, insanın doğasında var olan, doğruyu ayırt edebilme kapasitesidir. Allah bu fıtratı, insanların yaşamlarını denge içinde sürdürmeleri için vermiştir:

2/183: “Ey iman edenler, sizden öncekilere yazıldığı gibi, oruç, size de yazıldı (farz kılındı). Umulur ki sakınırsınız.”

Oruç, insanı sabır ve takvaya yönlendirir; kişinin ruhunu olgunlaştırır ve Allah ile ilişkisinde bilinçlenmesini sağlar.

İnsan hayatı bir yolculuksa, hidayet o yolculukta pusuladır. Pusulasız yürüyen biri de yürür, hatta çok yürür; ama nereye vardığını bilmez. Bazen gittiği yönü “doğru” zanneder, oysa sadece alıştığı istikamettedir. İşte hidayet tam burada devreye girer: Alışılmış olanı değil, doğru olanı gösterir.

Mesele aslında tek bir noktada düğümleniyor: Hüküm kime aittir?

Kur’an bu soruya çok net cevap verir:

“Hüküm yalnız Allah’ındır.” (Yusuf, 40)

Şimdi burada durup düşünelim. Eğer hüküm yalnız Allah’a aitse, o zaman din adına bağlayıcı hüküm koyma yetkisi kimde olabilir? Elbette yalnız Allah’ta.