KISA KISA…
DÖRT MEZHEP HAK MIDIR?
Kur’an Merkezli Bir Değerlendirme
Bu bölümde, “Dört mezhep haktır” söylemi Kur’an ışığında sorgulanmakta ve dinin kaynağının yalnızca Allah olduğu vurgulanmaktadır. Kur’an’a göre Allah’ın dini tektir ve O’nun kanunlarında değişiklik, çelişki ya da sapma yoktur. Nitekim Yüce Allah, “Sen Allah’ın kanununda hiçbir değişiklik bulamazsın” (Fatır 43), “Allah’ın sözlerini değiştirebilecek yoktur” (En’am 34) ve “Allah’ın kanununda asla bir değişme bulamazsın” (Ahzab 62) buyurarak bu gerçeği açıkça bildirmektedir.
Buna rağmen mezhepler arasında helal–haram, vacip–sünnet, mekruh–mubah gibi konularda ciddi görüş ayrılıklarının bulunması, bu farklılıkların ilahi kaynaktan değil, beşerî yorumlardan doğduğunu göstermektedir. Eğer bu hükümler Allah’tan olsaydı, aralarında çelişki bulunmazdı. Oysa Kur’an, eksiksiz (En’am 38), apaçık (26/2), çelişkisiz (67/3–4) ve kolaylaştırılmış (19/97) bir kitap olarak indirildiğini bildirmektedir.
Metinde ayrıca Kur’an’ın anlaşılmak, öğüt alınmak ve hayatı düzenlemek için gönderildiği hatırlatılır (28/51, 74/54–55). Buna rağmen Müslümanların Kur’an’ı merkeze almak yerine onu yalnızca okunan, fakat hükümleri hayata taşınmayan bir kitap hâline getirdikleri eleştirilmektedir. Bu durum, Furkan Suresi’nde geçen “Rabbim, benim kavmim bu Kur’an’ı terk edilmiş bir kitap olarak bıraktı” (25/30) ayetiyle ilişkilendirilmektedir.
Helal ve haram koyma yetkisinin yalnızca Allah’a ait olduğu özellikle vurgulanır. Kur’an, “Şu helaldir, şu haramdır demeyin” diyerek (Nahl 116–117), insanların kendi görüşleriyle dini hüküm koymalarını Allah’a iftira olarak nitelendirmektedir. Çünkü Allah dini tamamlamış (Maide 3) ve müminlere yalnızca kendisine indirilen vahye uymalarını emretmiştir (A’raf 3).
Sonuç olarak bu bölüm, mezheplerin dinin yerine veya üstüne geçirilmesinin ciddi bir sapma riski taşıdığını ifade eder. Allah katında din tektir; kitap tektir; hesap da tek kitaba göredir. İnsanlar mezheplerden değil, Kur’an’dan sorumlu tutulacaktır (Zuhruf 44). Bu nedenle Müslümanların, ayrıştırıcı mezhep anlayışları yerine birleştirici olan Kur’an’a yönelmeleri gerektiği çağrısıyla bölüm tamamlanmaktadır.
Aynı başlıktaki daha kapsamlı bilgiler için aşağıdaki web adresinde yer alan makaleyi inceleyebilirsiniz.
Gerçek olan Allah’ın lütfu, hata ise benim aczimdendir.
Selam ve esenlik, hakikati duyanların üzerine olsun.
aydinorhon.com