1 Mart 2026

ZULÜM: İnsanların Kendi Nefsine Yaptığı Zulüm

ile aydinorhon

Zulüm, insanın Allah’ın koyduğu ölçüden sapması; hem kendi nefsine hem diğer insanlara hem de yaratılmışlara karşı haksızlık yapmasıdır. İnsan ya değerini küçültüp nefsinin esiri olur ya da kibirle haddini aşar. En temel zulüm, insanın kendi nefsine yaptığı zulümdür. Çünkü nefis; bencil arzu, tutku ve hazların merkezidir. İnsan, Allah’ın koyduğu sınırlar ile nefsinin sınırsız istekleri arasında bir imtihan içindedir. Nefsini arındıran kurtuluşa erer; ona boyun eğen ise yıkıma sürüklenir.

Nefse teslimiyet küçük ihmallerle başlar, zamanla alışkanlığa ve bağımlılığa dönüşür. İbadet —özellikle namaz— insanı kötülükten alıkoyan bir bilinç ve disiplin kaynağıdır. Allah, insanın durumunu ancak o kişi kendini değiştirdiğinde değiştirir; bu nedenle sorumluluk bireyin tercihleriyle başlar. Nefse uymak, insanı hem dünyada hem ahirette zarara götürür.

Zulüm yalnızca bireysel değildir; toplumsal boyutu da vardır. Kıskançlık, haksızlık, sömürü, baskı ve güçlünün zayıfı ezmesi insanın insana yaptığı zulümdür. Tarih boyunca zulüm iki yolun ayrımını göstermiştir: Kibir ve bencillik yolu ile adalet ve takva yolu. Mümin, mazlumdan yana durmak ve adaleti savunmakla yükümlüdür. Zulme sessiz kalmak da sorumluluktan kaçış değildir.

İnsanların diğer varlıklara yaptığı zulüm ise doğanın dengesini bozmak, hayvanlara ve çevreye zarar vermekle ortaya çıkar. İnsan halife olarak yaratılmıştır; bu emanet, korumayı gerektirir, tahribi değil. Doğal düzeni bozmak, hırs ve çıkar uğruna yaratılışı değiştirmek hem insana hem tüm canlılara zarar verir. Doğaya yapılan her bilinçsiz müdahale, sonunda yine insana döner.

Sonuç olarak zulüm; insanın kendi iç dünyasında başlar, topluma yayılır ve tüm yaratılışı etkiler. Kurtuluş yolu ise fıtrata uygun yaşamak, aklı ve vahyi rehber edinmek, adalet ve takva üzere kalmaktır. İnsan, hem kendine hem çevresine hem de kâinata karşı sorumludur.

Aynı başlıkta daha kapsamlı bilgiler için aşağıdaki web adresinde yer alan makaleyi inceleyebilirsiniz.

Gerçek olan Allah’ın lütfu, hata ise benim aczimdendir.

Selam ve esenlik, hakikati duyanların üzerine olsun.
aydinorhon.com