Süleyman ve Cinler: Gerçeği Gözden Saklayan Asa

Kur’an’da anlatılan Süleyman ile ilgili bir olay vardır ki yüzeyden bakıldığında oldukça sıradışıdır. “Cinler” ona çalışırken, Süleyman’ın asasına dayanarak uzun süre ölü halde beklediği söylenir. Ayet aynen şöyledir:

“Sonunda, onun (Süleyman’ın) ölümüne hükmettiğimizde, asasını kemiren bir ağaç kurdu onu yere düşünceye kadar ölümünü onlara fark ettirmedi. Süleyman düşünce anlaşıldı ki, eğer cinler gaybı bilselerdi, o aşağılayıcı azap içinde kalmazlardı.”
(Sebe Suresi 34:14)

Burada olay çok açık ama mecaz yüklü bir biçimde anlatılmış. Şimdi bunu adım adım çözelim. Ama önce şu “cin” meselesine açıklık getirelim.

Kur’an’da “cin” kelimesi, yaygın inanışın aksine, uçan kaçan görünmez yaratıklar için kullanılmaz. Kur’an’a göre cin; gizli olan, görünmeyen, halkın arasında fark edilmeden dolaşan, ön yargılı, gerçeklerden uzak bireyleri tarif eder. Nitekim şu ayette açıkça belirtilir:

“İnsanlardan ve cinlerden öyle şeytanlar vardır ki, birbirlerine süslü sözler fısıldarlar.”
(Enam Suresi 6:112)

Bu ayette cinler ve insanlar ayrı türler değil, aynı insan toplumu içindeki farklı ruh hâlleridir. Bir kısmı şeytanlaşmış inkârcılar, bir kısmı tevhide açık ama karanlıkta yürüyenlerdir.

Kur’an’da cinler de tıpkı insanlar gibi özgür iradeye sahiptir, Kur’an’ı dinler, düşünür ve iman edebilirler:

“De ki: ‘Bana vahyedildi ki, cinlerden bir topluluk dinledi de şöyle dediler: Biz gerçekten harikulade bir Kur’an dinledik.’”
(Cin Suresi 72:1)

Yani gözle görülemeyen varlıklar değil, “görünmeyen yönleriyle” yaşayan insanlardır. Özellikle Süleyman dönemindeki cinler, onun hizmetinde çalışan, ama inanç yönüyle karanlıkta kalan insanlardır. Bunlar zulme ve gösterişe meyilli, maddi dünyaya tapan, Allah’a boyun eğmemiş kimselerdir.

Cinle ilgili detaylı bilgi için aydinorhon.com web sitesine girip “Kur’an’da Cin Nedir?” konusunu inceleyebilirsiniz.

Şimdi gelelim Süleyman’ın ölümüne…

Kur’an diyor ki: Süleyman öldü ama asasına dayalı olduğu için bir süre kimse fark etmedi. Onunla çalışan “cinler” yani inançsız insanlar, onun hâlâ hayatta olduğunu zannederek işlerine devam ettiler. Sonra bir ağaç kurdu asayı kemirdi, Süleyman yere düştü ve insanlar onun öldüğünü o zaman anladı.

Şimdi buradaki sembolleri iyi okuyalım:

• Asa, bir yöneticinin ya da liderin ayakta durmasını sağlayan güç sembolüdür. Destektir, otoritedir.
• Ağaç kurdu, dışarıdan görünmeyen ama içten içe çürütücü bir etkidir. Bu, ya zamanın geçişi, ya da hakikati kemiren çürüyüş olarak da yorumlanabilir.
• Yere düşmek, artık gizli olanın açığa çıkması, ilahlık vehmini bitiren, insanlığı hatırlatan bir semboldür.

Yani, bu olay bize ne anlatıyor? Şunu:

Hakikate inanmayan bir topluluk, zahiri güce o kadar bağlıdır ki, yöneticileri ölse bile onun sembolik gücünü sürdürdükleri sürece “hala hayatta” sanırlar. Onlar gaybı bilmez, içsel çürümeyi fark edemezler.

Süleyman’ın ölümü, aslında bu “cinlerin” yani maddi güce tapınan insanların gerçekliği görmediğini, sadece görüntüye aldandığını ortaya çıkarmıştır. İşte bu yüzden Allah şöyle buyurur:

“Eğer onlar gaybı bilselerdi, aşağılayıcı azap içinde kalmazlardı.”
(Sebe 34:14)

Yani, gözlerinin önündeki insanın çöküşünü bile anlamayan bir güruh, gaybı nasıl bilsin?

Bu olay aynı zamanda her çağın yöneticilerine ve toplumlarına bir uyarıdır: Yıkılmakta olan sistemleri, çürümekte olan otoriteleri sadece zahiri güce bakarak ayakta sanma. Asasına dayalı duran biri bile ölü olabilir.

İşte Kur’an’daki bu darbımesel, sadece Süleyman’la ilgili tarihsel bir hikâye değil; evrensel ve çağlar üstü bir hakikatin temsilidir.Formun Altı

Selam ve esenlik seninle olsun.

aydinorhon.com