Kardeşim, çoğu zaman dua deyince gözümüzün önüne şu manzara gelir: Eller semaya açılır, gözler kapanır, kalpten gelen birkaç cümle Allah’a sunulur. Elbette bu da duadır. Ama Kur’an’a dikkatle bakınca görüyoruz ki dua, bundan çok daha büyük bir anlam taşır. Dua sadece dil ile yapılan bir istek değil; insanın tüm hayatıyla ortaya koyduğu bir yöneliştir.
Kardeşim, Kur’an’ın bize bıraktığı en büyük uyarılardan biri, kelimelerin ruhunu kaybetmememizdir. Çünkü kelimenin ruhu kayboldu mu, insanın bilinci de bulanır. Bugün “iman” çoğu kişi için bir kimlik rozetine dönüştü; “küfür” hakaret kelimesi olarak kullanılıyor; “nifak” ise unutulmuş eski bir kavram gibi duruyor. Oysa bu üç kelime insanın Allah karşısındaki duruşunu anlatan en güçlü aynalardır. Bir insanın hakikatle ilişkisini, vicdanının açılıp kapanmasını, aklının neye teslim olduğunu gösteren üç temel işarettir. Gel, bu aynanın üzerindeki tozu birlikte silelim.
Kardeşim, günümüzde ortaya çıkan bazı dini söylemler, aslında insanın Allah’la kurduğu ilişkinin ne kadar sağlam olduğunu sorgulamamızı gerektiriyor. “Gavs var, dert yok” şeklindeki ifadeler bunun en çarpıcı örneği. Sanki Allah’ın kudreti yetmiyormuş gibi, O’nun yanına başka yardımcılar eklenmiş gibi bir algı oluşturuyor. Bu yüzden özellikle Menzil çevresine yöneltilen şu soru aslında hepimizin kendine sorması gereken bir sorudur: “Allah kuluna kâfi değil midir?” (Zümer 36). Çünkü bu ayet yalnızca bir uyarı değil, insanın imanının merkezini gösteren bir pusuladır.
Kardeşim, şöyle sakin bir nefes alıp düşünelim: Allah bize bir kitap indirmiş, yani Kur’an. Bu kitap, insanın dünya ve ahiret yolculuğunda ihtiyaç duyacağı her temel ölçüyü kendi bünyesinde barındırıyor. İnanç esaslarını, salatın nasıl bir bilinç olduğunu, helal ve haram sınırlarını, ahlaki duruşumuzu, hayatın içindeki ölçüleri… Hepsi Allah’ın kendi sözüyle belirlenmiş. O halde insan neden başka bir kaynağın peşine düşer? Tam da burada asırlardır süregelen bir yanılgı devreye giriyor.
Cennet ve cehennem, insan aklının en çok merak ettiği konulardan biridir. İnsan zihni zamanı saniye, yıl ve ömürle ölçerken, Allah’ın zamanı tamamen farklıdır. Kur’an’da Allah’ın bir günü bizim bin yılımız gibi olabileceği belirtilir:
Kardeşim, Kur’an’ın akla verdiği değeri fark ettikçe insan ister istemez kendi hayatına dönüp bakıyor: “Ben gerçekten düşünüyor muyum, yoksa sadece alışılmış kalıpların içinde mi yaşıyorum?” Çünkü Kur’an, insanı sorgulamaya, anlamaya ve gerçeği bizzat kendi aklıyla kavramaya çağıran bir kitap. Bu çağrı öyle bir-iki ayette geçen bir tavsiye değil; neredeyse kitabın her yerinde karşımıza çıkan güçlü bir hatırlatma.