30 Mart 2026

 İNŞALLAH DEMEK: TESLİMİYET Mİ, ERTELEME Mİ?

ile aydinorhon


“İnşallah” ifadesi çoğu zaman yanlış anlaşılır ve sanki bir işi ertelemek, kesinlikten kaçmak ya da ciddiyetsizlik göstergesi gibi algılanır. Oysa Kur’an’a göre bu söz, insanın acziyetini kabul etmesi ve Allah’ın iradesini hesaba katmasıdır.

“Hiçbir şey hakkında: ‘Ben bunu yarın mutlaka yapacağım’ deme!”
(Kehf, 18/23)

“Ancak: ‘Allah dilerse (yaparım)’ de.”
(Kehf, 18/24)

Kavram Açıklaması:
Bu ayetler, insanın geleceğe dair kesin konuşmaması gerektiğini ve Allah’ın dilemesini hesaba katması gerektiğini öğretir.

İnsan geleceği bilemez, her şeyi kontrol edemez. Bu yüzden “inşallah” demek, “Ben niyet ettim ama son söz Allah’ındır” bilincidir.

“Bir şey dilediği zaman O’nun emri sadece ‘Ol’ demektir; o da hemen oluşmaya başlar.”
(Yasin, 36/82)

Kavram Açıklaması:
Gerçekleşmenin nihai sahibi Allah’tır. İnsan ister ama sonucu belirleyen Allah’tır.

Bu ifade sorumluluktan kaçmak değildir. Aksine kişi hem söz verir hem de verdiği sözün hesabını taşır.

“Verdiğiniz sözü yerine getirin. Çünkü verilen söz sorumluluk gerektirir.”
(İsra, 17/34)

Kavram Açıklaması:
Söz vermek ciddi bir sorumluluktur. “İnşallah” demek bu sorumluluğu ortadan kaldırmaz.

Gerçek “inşallah”, sadece dilde değil, kalpte de olmalıdır. Samimiyet gerekir.

“Dilleriyle ‘inandık’ derler ama kalpleri inanmaz.”
(Maide, 5/41)

Kavram Açıklaması:
Söz ile kalp uyumlu olmalıdır. “İnşallah” bilinçsiz bir alışkanlık olmamalıdır.

Toplumda kullanılan “İnşallaha kaldıysak yandık” gibi ifadeler ise yanlış bir bakışı yansıtır. Çünkü Allah’ın dilemesi hayırdır.

“Allah sizin için kolaylık ister, zorluk istemez.”
(Bakara, 2/185)

Kavram Açıklaması:
Allah’ın dilemesi insanın aleyhine değil, lehinedir. Bu yüzden “inşallah” güven ifade eder.

Sonuç olarak:
“İnşallah” demek, işi boşlamak değil; Allah’ı merkeze alarak bilinçli bir şekilde yaşamaktır.

Aynı başlıktaki daha kapsamlı bilgiler için aşağıdaki web adresinde yer alan makaleyi inceleyebilirsiniz.

Gerçek olan Allah’ın lütfu, hata ise benim aczimdendir.

Selam ve esenlik, hakikati duyanların üzerine olsun.
aydinorhon.com