Kur’an’ın dikkat çektiği temizlik yalnızca beden temizliği değildir. Asıl önemli olan, insanın zihnini ve kalbini hakikate açabilmesidir. Çünkü insan dışını temiz tuttuğu hâlde; kibir, ön yargı ve kör bağlılık sebebiyle hakikati göremeyebilir. Kur’an ise insanı içten arınmaya çağırır.
Kur’an’ın en temel ilkelerinden biri, Allah’ın gönderdiği resüller arasında ayrım yapılmamasıdır. Çünkü bütün resüller aynı kaynaktan gelen vahyi insanlara ulaştırmış, aynı hakikati savunmuş ve insanları aynı tevhide çağırmıştır. Görev farklı zamanlarda, farklı toplumlarda gerçekleşmiş olabilir; ama çağrı hep aynıdır: Yalnız Allah’a kulluk etmek.
Kur’an bu konuda son derece nettir:
İslam dininin özünü anlamak ve yaşamak, yalnızca Yüce Allah’a yönelmekle mümkündür. Kur’an-ı Kerim’de, Allah’a ibadet etmenin ve yalnızca O’na güvenmenin önemi vurgulanmaktadır. Örneğin, bazı insanlar, Allah’ı bırakıp başka dostlar edinerek, “Biz onlara yalnızca Allah’a yaklaştırdığı için ibadet ediyoruz” demektedirler (39:3). Bu yaklaşım, Yüce Allah’ı terk edip, kendilerine ne yarar ne de zarar verebilecek şeylere tapıyorlar. Bu kişiler, onları şefaatçi olarak biliyorlar. adeta O’na bilmediği şeyi mi haber veriyorlar (10:18).
İnsanlık tarihi boyunca değişmeyen en büyük meselelerden biri şu olmuştur: İnsan, yalnız Allah’a mı yönelir, yoksa Allah ile arasına başka otoriteler, aracılar ve kutsallar mı koyar?
Kur’an’ın üzerinde en çok durduğu konulardan biri de budur. Çünkü dinin bozulması, çoğu zaman Allah’ın tamamen inkâr edilmesiyle değil, O’nun yanında başka güçlerin de devreye sokulmasıyla başlamıştır. Düşün… Bir insan Allah’ın varlığını kabul ettiği hâlde neden sapabilir?
Kur’an bunun cevabını açıkça verir. Çünkü mesele sadece “Allah vardır” demek değildir. Asıl mesele, dinin yalnız Allah’a ait olduğunu kabul etmektir.
Bir düşünelim: Eğer Kur’an’ın açıklamasını Allah Nebi’ye bıraksaydı, gerçekten 6236 ayete gerek olur muydu? Her konu için birkaç ana ayet gönderilir, gerisi de Nebi’ye havale edilirdi. Mesela şefaat konusu… Allah Zümer 44. ayette çok açık bir şekilde şunu söylüyor:
Kur’an hakkında en temel sorulardan biri şudur: Allah, indirdiği kitabın anlaşılmasını insanların hafızasına, rivayetlerine ya da sonraki nesillerin yorumlarına mı bıraktı; yoksa kitabını kendi içinde açıklayarak mı indirdi? Bu soru çok önemlidir. Çünkü bu sorunun cevabı, dinin kaynağını da belirler.